Kto jest bliźnim chrześcijanina?

Przybliżony czas czytania: 4 minuty.

Chrześcijanie uważają, że powinniśmy dbać o bliźnich, kochać ich, wybaczać wszelkie krzywdy, pouczać i kierować ku nawróceniu do Boga, itp. Wielu twierdzi, że bliźnim jest każdy człowiek, bez wyjątku. Czy Biblia stawia znak równości między całą populacją, a bliźnim? Inni za bliźnich uważają tylko tych wewnątrz wspólnoty kościelnej albo tylko tych których znają, rodzinę, sąsiadów, pracowników, znajomych ze szkolnej ławki lub portali społecznościowych, itd. Jaka jest biblijna definicja bliźniego?

grayscale photo of person pulling up woman using rope

A oto powstał pewien znawca prawa i wystawiając go na próbę, zapytał: Nauczycielu, co mam czynić, aby odziedziczyć życie wieczne? A on powiedział do niego: Co jest napisane w Prawie? Jak czytasz? A on odpowiedział: Będziesz miłował Pana, swego Boga, całym swym sercem, całą swą duszą, z całej swojej siły i całym swym umysłem, a swego bliźniego jak samego siebie. I powiedział mu: Dobrze odpowiedziałeś. Czyń to, a będziesz żył. On zaś, chcąc się usprawiedliwić, powiedział do Jezusa: A kto jest moim bliźnim? Lecz Jezus odpowiedział: Pewien człowiek schodził z Jerozolimy do Jerycha i wpadł w ręce bandytów, którzy go obrabowali, poranili i odeszli, zostawiając na pół umarłego. A przypadkiem szedł tą drogą pewien kapłan; zobaczył go i ominął. Podobnie i Lewita, gdy dotarł na to miejsce, podszedł, zobaczył go i ominął. Lecz pewien Samarytanin, będąc w podróży, zbliżył się do niego. A gdy go zobaczył, ulitował się nad nim. A podszedłszy, opatrzył mu rany, zalewając je oliwą i winem; potem wsadził go na swoje zwierzę, zawiózł do gospody i opiekował się nim. A nazajutrz, odjeżdżając, wyjął dwa grosze, dał gospodarzowi i powiedział: Opiekuj się nim, a wszystko, co wydasz ponad to, oddam ci, gdy wrócę. Który z tych trzech, twoim zdaniem, był bliźnim tego, który wpadł w ręce bandytów? A on odpowiedział: Ten, który okazał mu miłosierdzie. Wtedy Jezus mu powiedział: Idź i ty czyń podobnie” Łk 10:25-37.

Twoim bliźnim jest ten, co okazuje tobie miłosierdzie, wyciąga pomocną dłoń, serwuje ci dobro. Bliźnim nie jest twój oprawca, nie ktoś kto tobą gardzi, ani nie ten, który nie lituje się nad twoim losem. A my, chrześcijanie, mamy być bliźnimi dla wszystkich, czy tylko dla własnych bliźnich?

Słyszeliście, że powiedziano: Będziesz miłował swego bliźniego, a swego nieprzyjaciela będziesz nienawidził. Lecz ja wam mówię: Miłujcie waszych nieprzyjaciół, błogosławcie tym, którzy was przeklinają, dobrze czyńcie tym, którzy was nienawidzą i módlcie się za tych, którzy wam wyrządzają zło i prześladują was; Abyście byli synami waszego Ojca, który jest w niebie. On bowiem sprawia, że jego słońce wschodzi nad złymi i nad dobrymi i deszcz zsyła na sprawiedliwych i niesprawiedliwych. Jeśli bowiem miłujecie tych, którzy was miłują, jakąż macie nagrodę? Czyż i celnicy tego nie czynią? A jeśli tylko waszych braci pozdrawiacie, cóż szczególnego czynicie? Czyż i celnicy tak nie czynią? Bądźcie więc doskonali, tak jak doskonały jest wasz Ojciec, który jest w niebie” Mt 5:43-48.

Napisano, żebyśmy miłowali także tych spoza naszych kręgów przyjacielskich, narodowych, wyznaniowych, zawodowych. Można by powiedzieć, że każdego człowieka. Czy mamy więc sprzeczność? Nie. Po prostu nie każdy jest naszym bliźnim, ale my powinniśmy być bliźnimi dla każdego. To jest postawa synostwa Bożego, tak jak Jezus – nasz autorytet, który chciał zbliżyć do siebie nawet wrogów.

Kiedy znawca prawa pytał Jezusa o bliźniego, mamy użyte greckie słowo „pleison”. Zdarza się, że słowo bliźni jest tłumaczone z zupełnie innych greckich zapisów (zaiste synonimów, ale synonim nie zawsze ma identyczne znaczenie).

Nikomu nie bądźcie nic winni oprócz wzajemnej miłości. Kto bowiem miłuje bliźniego, wypełnił prawo” Rz 13:8.

Na „bliźniego” przetłumaczono greckie słowo „allelous”, które oznacza „jedni drugich”. Właściwe tłumaczenie ma np. Biblia Poznańska.

Nikomu nic nie bądźcie dłużni – jedynie wzajemną miłość. Bo kto miłością darzy drugiego człowieka, wypełnia Prawo” Rz 13:8 (BPO).

Wypełnienie prawa wiąże się z miłowaniem nie tylko swoich bliźnich, lecz wszystkich ludzi. Czy to jest bezwzględny nakaz? Poświęcać wszystkim swój czas, ewangelizować, pomagać, przytulać? Nie, bo to fizycznie niewykonalne. Wystarczy, że im błogosławimy, uśmiechniemy się na „dzień dobry”, pomodlimy za nich, staramy odpowiedzieć na potrzeby. Mamy być zrównoważeni we własnym sumieniu, jeśli ktoś ewidentnie nie zmienia postawy serca i czynu względem nas, możemy nienawidzić. Jezus nienawidził ludzi upartego serca. Jako chrześcijanie nie jesteśmy popychadłami, przedmiotami, podludźmi do wykorzystania i zakpienia z nas. Możemy domagać się przeprosin, odkupienia win, czy wejść na ścieżkę sądową. Odpowiadanie krzywdą jakiej sami doznaliśmy, odpowiadanie złem nie jest owocem Ducha Świętego.

Ale masz tę zaletę, że nienawidzisz uczynków nikolaitów, których i ja nienawidzę” Obj 2:6.

Zgładzisz, Boże, niegodziwego; niech odstąpią ode mnie ludzie krwawi; Którzy mówią obrzydliwości przeciwko tobie, twoi wrogowie nadaremnie biorą twoje imię. Czy nie nienawidzę tych, Panie, którzy nienawidzą ciebie? I nie brzydzę się tymi, którzy przeciwko tobie powstają? Nienawidzę ich pełnią nienawiści i mam ich za wrogów” Ps 138:19-22.

Czyli mamy to samo, co mówił Jezus w Mt 5. Mamy nienawiść do wrogów, ale starajmy się im pokazać miłość, niech ta światłość dotrze do ich serc. Oczywiście bliźnich naszych miłujemy bardziej.

Czcij swego ojca i matkę oraz będziesz miłował swego bliźniego [gr. pleison] jak samego siebie” Mt 19:19.

Oczywiście wszyscy wierzący to też automatycznie bliźni dla siebie nawzajem, bo w Chrystusie mamy odnowienie umysłu, w Chrystusie mamy pragnienie czynienia dobra, miłujemy się wzajemnie.

Dlatego odrzuciwszy kłamstwo, niech każdy mówi prawdę swojemu bliźniemu, bo jesteśmy członkami jedni drugich” Ef 4:25.

I nikt nie będzie uczył swego bliźniego ani nikt swego brata, mówiąc: Poznaj Pana, bo wszyscy będą mnie znali, od najmniejszego aż do największego z nich” Hbr 8:11.